“Xəstəliyin bu qədər geniş yayılmasının səbəbi ölkəyə gətirilən xəstəlik əleyhinə vaksinlərin keyfiyyətsiz olmasıdır”
“Hazırda ölkədə mal-qara arasında dabaq xəstəliyi yayılıb. Dünən Biləsuvardan mənə zəng edib dedilər ki, fərdi təsərrüfatlarda vəziyyət gərgindir, mal-qara qırılır”.
Bu sözləri Sherg.az-a açıqlamasında Azad İstehlakçılar Birliyinin sədri Eyyub Hüseynov dedi.
E.Hüseynov vəziyyətin bu həddə çatmasına əlaqədar qurumların məsuliyyətsiz yanaşmasının səbəb olduğunu bildirdi:
- Dabaq xəstəliyi həmişə Azərbaycanda mövcud olub. Dabaq xəstəliyi yayılan zonalarda sovet vaxtı karantin elan olunurdu, həmin zonaya girib-çıxan avtomobillərin təkərləri yuyulurdu, dezinfeksiya edilirdi, hətta insanlar da əgər o zonaya gediş-gəliş edirdisə, insanların çəkmələrinin altı da yuyulurdu, məcburi qaydada dezinfeksiya edilirdi. Bu işə təkcə polis deyil, ordu da cəlb olunurdu, beləliklə, xəstəliyin yayılmasının qarşısı alınırdı. Son bir neçə aydır ölkədə dabaq xəstəliyi baş alıb gedir. Dabaq xəstəliyinin əlamətləri heyvanın iştahsız olması, ot yeməməsi, su içməməsi, ağzından selik axması, getdikcə halsızlaşaraq tələf olmasıdır. Mal-heyvan sahibləri görəndə ki heyvanlar halsızlaşıb, arıqlamağa başlayıb, ziyana düşməmək üçün bəzən bu heyvanları kəsirlər, ətləri müəyyən yollarla satışa çıxarırlar. Bu, istisna olunmur. Dabaq xəstəliyinə tutulmuş heyvanın əti boş, çox yumşaq olur, ətin üzərində su qabarcıqları olur, bunu bilsin əhali. Şəhərdə dana ətinə tələbatın azalması təbiidir, qiymətlər də buna görə aşağı düşüb.
E.Hüseynov qeyd etdi ki, əhali təsadüfi yerlərdən, etibar etmədikləri satıcılardan ət almasın:
- İndi mal – dana əti almaq təhlükəlidir. Alanda çalışsınlar, çox qaynatsınlar əti. Tərkibində daşıyıcılar, zərərli bakteriyalar ola bilər. İnsana keçə bilər xəstəlik. Yüksək temperaturda zərərli bakteriyalar məhv olur. Ümumiyyətlə, hər ehtimala qarşı müəyyən müddətə kabab bişirməkdən, kabab yeməkdən imtina etsinlər. Çünki kabab bişirilən zaman temperatur ətin daxilinə yaxşı nüfuz etmir, bu da ətin tərkibindəki zərərli bakteriyaların ölməməsinə səbəb olur. Alınan əti ancaq çox qaynatmaq lazımdır. Restoranlarda, kafelərdə, dönərxanalarda ətli yeməklərdən də imtina edilməlidir. Əhali bir müddət ətdən ümumiyyətlə imtina etsin. Çünki vəziyyət təhlükəlidir. Ət, süd, süd məhsulları alarkən də ehtiyatlı olsunlar. Dabaq xəstəliyinə tutulmuş heyvanın südündə də bakteriyalar olur. İstehlak zamanı insan orqanizminə nüfuz edir və insanlar da dabaq xəstəliyinə yoluxurlar.
E.Hüseynov bildirdi ki, ölkədə dabaq xəstəliyinin bu qədər geniş yayılmasının səbəbi ölkəyə gətirilən xəstəlik əleyhinə vaksinlərin keyfiyyətsiz olmasıdır:
- Mən həmişə demişəm ki, ən doğru xəbər ictimai rəydir. İctimai rəydə belə məlumatlar var ki, ölkəyə keyfiyyətsiz vaksinlər gətirilib. Mən Xankəndidə keçirilən forumda iştirak edirdim. Orada mənə yaxınlaşıb dedilər ki, vaksinlər keyfiyyətsiz olduğu üçün də dabaq xəstəliyinin qarşısını almaq mümkün olmur. Heyvanlar xəstələnir və tələf olurlar. Çox güman ki, tender yoluyla gətirilib bu vaksinlər. Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi, Səhiyyə Nazirliyi, Qida Təhlükəsizliyi Agentliyi bu məsələyə aydınlıq gətirməli, ictimaiyyətə açıqlama verməlidirlər ki, niyə dabaq xəstəliyinin qarşısı alınmır? İctimai rəy budur ki, ölkəyə külli miqdarda keyfiyyətsiz dabaq xəstəliyi vaksinləri gətirilib. Belə deyilsə, niyə xəstəlik bu dərəcədə yayılıb? AQTA Beynəlxalq Epizootik Büronun üzvüdür. Niyə xəstəliklə bağlı məlumat almayıb, qabaqlayıcı tədbir görülməyib? İnsanlar diqqətli olsunlar, ət istehlakını azaltsınlar. Fərdi təsərrüfatlar nəzarət altında saxlanmalı, fermerlərə kompensasiya verilməlidir.
E.Hüseynov qeyd etdi ki, necə olur Gürcüstanda baytar həkimlər kənd-kənd, qapı-qapı gəzərək mal-qaraya baxış keçirir, tibbi yoxlama aparır, karantin elan edir, bizim ölkədə isə xəstəlik gündən-günə yayılır:
- AQTA qida təhlükəsizliyinə nəzarət etmək vəzifəsini üzərinə götürübsə, əhaliyə ətraflı məlumat verməli, xəstəliklə mübarizə tədbirlərini gücləndirməli və dəymiş ziyana görə fermerlərə, kəndlilərə kompensasiya ödəməlidir.
