Filologiya elmləri üzrə fəlsəfə foktoru, dosent Şəmil Sadiq maraqlı təkliflə çıxış edib. O, mətbuatda dərc etdiyi yazısında qeyd edib ki, rus bölmələrində Azərbaycan dili fənninin saatı artırılmalıdır. Dilçi alimin fikrincə, dərs saatı az olduğuna görə şagirdlər bu fənnə ciddi yanaşmırlar:
“Dərs saatı az olduğundan şagirdlər bu fənnə qeyri-ciddi yanaşır, müəllimlər də məsələnin qarşısını almaqda acizdirlər. Digər tərəfdən də iki saata dil öyrətmək mümkün deyil, nəzərə alsaq ki, rus bölmələrində təhsil alan bəzi şagirdlər var ki, ana dilində bir kəlmə də bilmir, deməli, vəziyyət daha acınacaqlıdır”.
Ş.Sadiq həmçinin qeyd edib ki, rus dilli məktəblərdə Azərbaycan ədəbiyyatı və Azərbaycan tarixi fənləri Azərbaycan dilində tədris olunmalıdır. O, bunun üçün Qanunda düzəlişlərə ehtiyac olduğunu vurğulayıb. “2019-cu ildə qəbul edilən Təhsil Qanununun birinci fəslinin Tədris dili maddəsində deyilir ki, Azərbaycan Respublikasının təhsil müəssisələrində tədris dili dövlət dili - Azərbaycan dilidir.
... Tədris digər dillərdə aparılan ümumi təhsil müəssisələrində Azərbaycan dili, ədəbiyyatı, tarixi və coğrafiyası tədris olunmalıdır.
Qanun müzakirə olunanda da demişdim, indi də deyirəm ki, sonuncu bəndə hökmən “Tədris digər dillərdə aparılan ümumi təhsil müəssisələrində Azərbaycan dili, ədəbiyyatı, tarixi və coğrafiyası Azərbaycan dilində tədris olunmalıdır” yazılmalı idi. Buna baxmayaraq Təhsil Nazirliyinin indi də haqqı və gücü var ki, tədris planlarını təsdiq edəndə bu cür edə bilər”.
Nabatəli Qulamoğlu: “Rus bölmələrində tədrisin keyfiyyəti Azərbaycan bölmələrinə nisbətən daha yaxşıdır”
Təhsil eksperti Nabatəli Qulamoğlu isə Sherg.az-a açıqlamasında bu fikirlə razılaşmadığını deyib:
“Şəmil müəllim dilçidir. Onun da öz fikirləri ola bilər. Ancaq, şəxsən mən düşünürəm ki, buna ehtiyac yoxdur. Çünki rus bölməsində təhsil alan şagird bilir ki, gələcək karyerasını da rus dilində davam etdirəcək. Əlbəttə, ana dilini bilməlidir. Amma, Azərbaycan dilini bütün incəliklərə qədər mənimsəməməsi də qəbahət deyil. Çünki gələcəkdə onsuz da bütün rəsmi dialoqları, sənədləşmə işlərini rus dilində aparacaq”.
Təhsil eksperti Ş.Sadiqin digər fikri ilə razı olduğunu deyir:
“Şəmil müəllim ədəbiyyat və tarix fənni məsələsində haqqlıdır. Bununla yanaşı, nəzərə almaq lazımdır ki, rus dilli məktəblərdə oxuyanlar tədrisi Azəbaycan dilində tam başa düşməlidirlər. Bunun üçün isə, ola bilsin, hansısa korrektələrə ehtiyac olsun. Məsələn “Kitabi-dədə Qorqud” dastanının qəliz hissələri ixtisar edilməlidir ki, rus dilli şagird onu Azərbaycan dilində anlaya bilsin”.
Ş.Sadiq yazısında son illər rus dilli məktəblərə üz tutanlarının sayının çox olmasına diqqət çəkir. Təhsil ekspertinin fikrincə isə bu, bir neçə əsas səbəblə bağlıdır:
“Əvvəla, Azərbaycanın siyasi sistemi Rusiya siyasi sisteminə yaxınlaşdığına görə bu dilə maraq artır. İkincisi, rus dili beynəlxalq aləmdə daha çox tanınır, istifadə olunur. Həm də bir çoxumuz rusca ünsiyyətdə çətinlik çəkmədiyimizə görə övladlarımızı tərəddüdsüz rus bölmələrinə yazdırırıq. Ən əsas səbəb isə ondan ibarətdir ki, rus bölmələrində tədrisin keyfiyyəti Azərbaycan bölmələrinə nisbətən daha yaxşıdır”.
