Trampın adı çəkildi, regionda böyük güclərin açıq qarşıdurması başlayır
ABŞ Prezidenti Donald Tramp İrəvan və Bakı arasında münasibətlərin yaxşılaşdırılmasında fəal iştirak edir. Bunu Rusiya Prezidenti Vladimir Putin Kremldə Ermənistan Baş naziri Nikol Paşinyanla görüşündə bildirib.
O qeyd edib ki, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev və Paşinyanın səyləri sayəsində Ermənistanla Azərbaycan arasında münasibətlər sabitləşib.
Rusiya prezidenti onu da əlavə edib ki, Rusiya İrəvanın KTMT-yə qarşı şikayətlərindən xəbərdardır, lakin Ermənistanın Praqa sammitində Qarabağı Azərbaycanın bir hissəsi kimi tanımasından sonra KTMT-nin prosesə müdaxilə edə bilmədiyi aydındır.
Cənubi Qafqazda geosiyasi balans yenidən formalaşdığı bir dövrdə böyük güclərin regiona marağı daha açıq şəkildə özünü göstərir. ABŞ Prezidenti Donald Trampın İrəvan-Bakı münasibətlərinin normallaşmasında fəal rol oynaması ilə bağlı açıqlama isə bu rəqabətin yeni mərhələyə keçdiyini göstərir. Rusiya Prezidenti Vladimir Putinin səsləndirdiyi bu fikir, regionda təsir uğrunda gedən mübarizənin artıq gizli deyil, açıq siyasi mesajlar müstəvisində aparıldığını deməyə əsas verir.
Putinin bu açıqlaması bir neçə mühüm məqamı ortaya qoyur. İlk növbədə, Moskva faktiki olaraq Vaşinqtonun Cənubi Qafqazdakı diplomatik aktivliyini qəbul edir. Trampın adının xüsusi vurğulanması isə ABŞ-ın regionda yalnız müşahidəçi deyil, birbaşa prosesə təsir edən aktor kimi çıxış etdiyini göstərir.
Digər tərəfdən, Rusiya liderinin İlham Əliyev və Nikol Paşinyanın səylərini önə çəkməsi diqqətçəkicidir. Bu, Kremlin regionda sabitliyin əsas məsuliyyətini tərəflərin üzərinə qoymaq istədiyini və eyni zamanda öz rolunu ikinci plana keçirmədən balans yaratmağa çalışdığını göstərir. Yəni Moskva həm prosesdən kənarda qalmaq istəmir, həm də məsuliyyəti tam üzərinə götürmək niyyətində deyil.
Putinin KTMT ilə bağlı açıqlaması isə daha dərin siyasi mesaj daşıyır. Ermənistanın Praqa sammitində Qarabağı Azərbaycanın tərkib hissəsi kimi tanımasından sonra KTMT-nin müdaxilə imkanlarının məhdudlaşdığını vurğulaması, əslində, İrəvana ünvanlanan incə xəbərdarlıqdır. Kreml bununla göstərir ki, hüquqi-siyasi qərarların nəticələri qaçılmazdır və Moskva artıq əvvəlki kimi avtomatik təhlükəsizlik zəmanəti vermək niyyətində deyil.
Bütün bu məqamlar onu deməyə əsas verir ki, Cənubi Qafqazda yeni reallıq formalaşıb: regional proseslər artıq yalnız Rusiya tərəfindən deyil, ABŞ və digər güclərin də iştirakı ilə çoxqütblü müstəviyə keçib. Bu isə Bakı və İrəvan üçün həm yeni imkanlar, həm də əlavə risklər yaradır.
