
“Analitika” fənni heç bir ölkə təhsilində yoxdur - EKSPERT
Yusif Nəzərli
06:19 21.02.2025
Elm və Təhsil
832
Ayrıca bir fənn kimi yox, bütün fənlərin daxilində, məzmun xətlərində bu anlayış öz əksini tapmalıdır
“Uzun müddətdir apardığım tədqiqat və təhlillər nəticəsində 9, 10 və 11-ci siniflər üçün “Analitika” fənninin vacib olduğunu görürəm. Bu gün orta məktəb həyata hazır insan yetişdirmək əvəzinə, sadəcə, ali məktəblərə qəbul üçün baza rolunu oynayır. Təhsil sistemi şagirdləri real həyat bacarıqları ilə deyil, test həll etmək vərdişləri ilə silahlandırır. Ancaq şagirdlərin repetitor yanına getməsi onların savadlı olması demək deyil”. Bu sözləri təhsil eksperti Kamran Əsədov sosial media hesabında paylaşıb. Ekspertin sözlərinə görə, məktəblərin əsas məqsədi yalnız ali məktəbə hazırlıq yox, şəxsiyyət və müstəqil düşünən vətəndaş yetişdirmək olmalıdır: “Bu gün cəmiyyətimizin ən böyük problemlərindən biri analitik düşüncənin zəif olmasıdır – insanlar doğru və yalan informasiyanı ayırd edə bilmir, manipulyasiyaya açıqdır, statistik məlumatları təhlil edə bilmir və problemlərin həllində yaradıcı yanaşmadan uzaqdır. Əgər biz məktəbdə "Analitika" fənnini tətbiq etsək, bu fənn şagirdlərə məlumatlarla işləməyi, dərin təhlil aparmağı və məntiqi düşünməyi öyrədəcək. Məlumatları təhlil etmək və qərarvermə bacarığını inkişaf etdirəcək. Şagirdlər riyazi statistikadan, sosial problemlərin həllinə qədər geniş bir spektrdə təhlil aparmağı bacaracaqlar. Bu gün yalan məlumatın, populizmin və manipulyasiyanın qarşısını almağın ən güclü yolu tənqidi düşüncədir. Analitika fənni gənclərə media manipulyasiyalarını tanımağı, rasional düşünməyi və faktları sübutlara əsasən qiymətləndirməyi öyrədəcək”.
K.Əsədovun sözlərinə görə, süni intellekt, rəqəmsal təhlükəsizlik, məlumat analizi və strategiya qurmaq bu fənnin əsas istiqamətlərindən olacaq. Gələcəyin peşələri artıq bunları tələb edir:
“Hazırkı təhsil sistemi şagirdləri repetitorlara möhtac edir. Halbuki, məktəb özü bilik və bacarıq verməli, şagirdlərə fərdi inkişaf üçün meydan açmalıdır. "Analitika" fənni məktəbi funksional hala gətirəcək. Bu gün ali məktəblərə qəbul sistemi orta məktəbin işini iflic edib. Məktəbdə verilən biliklər şagirdlərə həyata hazırlıq baxımından yetərli deyil, çünki sistem onları yalnız test imtahanlarına yönəldir. Halbuki, məktəbin məqsədi yalnız qəbul imtahanına hazırlaşan deyil, həm də cəmiyyət üçün faydalı və düşünən fərd yetişdirmək olmalıdır”.
Təhsil eksperti Qoşqar Məhərrəmov “Sherg.az”a açıqlamasında beynəlxalq təcrübədə orta təhsil pilləsində “Analitika” fənninin tədrisi təcrübəsinə rast gəlmədiyini vurğulayıb:

“Analitik ədəbiyyat”, “Analitik məntiq”, “Data analitikası” kimi fənlərin müxtəlif ölkələrdə tədris edildiyini eşitmişəm, amma “Analitika” fənninin müstəqil fənn olaraq tədris edildiyini heç bir ölkə təhsilində görməmişəm. “Analitika” analiz, təhlil mənasını verir və bu söz elə bir anlayışdır ki, bütün fənlərin içərisinə edilə bilir. Necə ki, insanlardan məntiqi bacarıqlar tələb edilir, o cümlədən də hər bir şagirdin analiz, təhlil bacarığı olmalıdır. Bunun üçün də ayrıca bir fənn kimi tədrisi yox, bütün fənnlərin daxilində, məzmun xətlərində bu anlayış öz əksini tapmalı, uşaqların deduksiya, induksiya qabiliyyəti önə çəkilməlidir”.
Oxşar xəbərlər
Xəbər lenti
Hamısına bax
Uşaqla nikah bağlamadan ailə qurmaq erkən evlilik sayılacaq
19:07 30.09.2026
Sosial
ASELSAN Naxçıvanda zavod açacaq
18:45 30.09.2026
Siyasət
“Real”ın müdafiəçisi əməliyyat olunacaq
18:19 30.09.2026
Futbol
İranın Gürcüstandakı səfiri XİN-ə çağırıldı
17:57 30.09.2026
Region
Kərim Vəliyevlə İran generalı hərbi əlaqələri müzakirə ediblər
17:33 30.09.2026
Gündəm
Azərbaycanda “SİQR” pilotsuz quru robotu istehsal edilib - FOTO
17:02 30.09.2026
Hərbi
Tiflisdə Heydər Əliyevin büstünü zədələyən erməni tutuldu
17:01 30.09.2026
Gündəm
MDB xarici işlər nazirləri Şurasının iclası keçiriləcək
16:58 30.09.2026
Gündəm
Ombudsmanın aylıq maaşı 12 minə qaldırılır
16:51 30.09.2026
Gündəm
Hərbçilərin maaşı artırılır
16:49 30.09.2026
Sosial
İşçinin əli aparatda qaldı, 3 barmağı amputasiya olundu
16:39 30.09.2026
Hadisə
Dövlət qulluqçuları ilə bağlı qanun ilk oxunuşdan keçdi
16:28 30.09.2026
Gündəm
Pensiyaların indeksasiya mexanizmi təkmilləşdirilir
16:26 30.09.2026
Sosial
Erməni bacılar Bakıya gəldi - VİDEO
15:43 30.09.2026
Cəmiyyət
KİV: Dubaydan Təl-Əvivə uçan daha bir sərnişin təyyarəsi geri dönüb
15:12 30.09.2026
Dünya